Książki o integracji sensorycznej — co warto przeczytać?

Świat publikacji o integracji sensorycznej jest bardzo bogaty — od klasycznych prac z lat 70., przez podręczniki akademickie, po przystępne poradniki dla rodziców. Poniżej zebraliśmy najważniejsze pozycje warte uwagi, podzielone według grup odbiorców.

Dla wygody czytelników wskazujemy zarówno pozycje dostępne w języku polskim, jak i klasyczne tytuły anglojęzyczne, które warto znać, jeśli zajmujesz się tym tematem zawodowo.

Klasyka — od czego się zaczęło

A. Jean Ayres — twórczyni teorii

Dwie pozycje napisane przez samą twórczynię metody, dr Annę Jean Ayres (1920-1988), są obowiązkową lekturą dla każdego, kto chce zrozumieć fundament teorii SI:

• Sensory Integration and Learning Disorders (Ayres, 1972) — pierwsza zintegrowana monografia teorii, skierowana do profesjonalistów
• Sensory Integration and the Child (Ayres, 1979) — pozycja przystępna, skierowana do rodziców i klinicystów. Dostępna w polskim tłumaczeniu jako „Dziecko a integracja sensoryczna”

Ayres pisała w sposób przemyślany — łączyła naukę z praktyczną mądrością klinicystki. Jej książki nie zestarzały się — bo dotyczą fundamentalnych mechanizmów neurologicznych, które się nie zmieniły. Każdy nowy podręcznik buduje na jej dziedzictwie.

Dla rodziców — pozycje praktyczne

Dobra książka dla rodzica powinna być:

• Pisana przystępnym językiem (bez nadmiaru fachowego żargonu)
• Bogata w konkretne przykłady z życia
• Pełna praktycznych wskazówek do codziennego stosowania
• Napisana przez aktywnego praktyka (terapeutę z doświadczeniem klinicznym)

Klasyczne pozycje dostępne w języku polskim:

• Carol Stock Kranowitz — „Nie-zgrane dziecko” (oryg. The Out-of-Sync Child, 1998) — najpopularniejsza książka o SI dla rodziców w skali światowej. Bardzo przystępna, pełna przykładów.
• Carol Stock Kranowitz — „Nie-zgrane dziecko w zabawie” (oryg. The Out-of-Sync Child Has Fun) — kontynuacja pierwszej książki, z konkretnymi pomysłami na zabawy.
• Marie Eckerstedt-Lindell — pozycje o codziennym wsparciu dzieci z trudnościami sensorycznymi

Wybierając książkę dla siebie, warto sprawdzić rok wydania — pozycje sprzed 20-30 lat są nadal wartościowe (klasyka), ale w nowszych znajdziesz aktualne badania i wiedzę o związkach SI z autyzmem, ADHD czy wybiórczością pokarmową.

Dla terapeutów i specjalistów

Profesjonalna literatura SI to przede wszystkim:

Anita Bundy i Shelly Lane — kompendium teorii i praktyki

Sensory Integration: Theory and Practice (3rd edition, 2020, wyd. F.A. Davis) — najnowsze i najbardziej kompletne kompendium w języku angielskim. Obowiązkowa pozycja dla każdego terapeuty SI. Obejmuje aktualne badania, klasyfikacje zaburzeń (Miller, Anzalone i inni), zasady fidelity terapii ASI, pracę z różnymi grupami pacjentów.

Roseann Schaaf i Zoe Mailloux — implementacja ASI w praktyce

Clinician’s Guide for Implementing Ayres Sensory Integration: Promoting Participation for Children with Autism (2015, AOTA Press) — szczegółowy przewodnik dla terapeutów pracujących z dziećmi ze spektrum autyzmu. Obecnie jedna z najczęściej cytowanych pozycji w międzynarodowych badaniach.

Aktualne przeglądy badań

Dla osób zainteresowanych najnowszą evidence-base integracji sensorycznej polecamy lekturę aktualnych przeglądów systematycznych:

• Acuña i wsp. (2025) — Ayres Sensory Integration With Children Ages 0 to 12: A Systematic Review of RCTs
• Lyu i wsp. (2025) — Meta-analiza skuteczności interwencji opartych na SI u dzieci z ASD

Dla nauczycieli i wychowawców

Jeśli pracujesz z dziećmi w przedszkolu lub szkole — warto poznać podstawy SI. Pomoże Ci to lepiej rozumieć zachowania dzieci, które na pierwszy rzut oka wydają się „trudne”. Polecamy publikacje skupiające się na praktycznym zastosowaniu wiedzy o SI w środowisku edukacyjnym.

Specyficzne dla polskich realiów warto śledzić publikacje wydawane przez:

• Wydawnictwo Harmonia (specjalizujące się w literaturze logopedycznej i terapeutycznej)
• Wydawnictwo Impuls
• Wydawnictwo Difin

oraz polskie czasopisma specjalistyczne, m.in. „Forum Logopedyczne”, „Wychowanie w Przedszkolu”, „Życie Szkoły”.

Czego unikać przy wyborze książek

Niektóre publikacje warto czytać krytycznie. Sygnały ostrzegawcze:

• Książki obiecujące „wyleczenie autyzmu metodą SI” — to nieuczciwe, SI nie leczy autyzmu, ale wspiera funkcjonowanie
• Pozycje pisane przez osoby bez wykształcenia kierunkowego (sama lektura blogów rodziców nie zastępuje kwalifikacji)
• Książki „uniwersalne” obiecujące rozwiązanie wszystkich problemów dziecka jednym programem ćwiczeń
• Pozycje nieaktualizowane od 20+ lat, niereferujące do najnowszych badań

Gdzie polecamy najnowszą literaturę?

W programach kształcenia Instytutu Integracji Sensorycznej uczestnicy otrzymują regularnie aktualizowane listy literatury — dopasowane do konkretnego etapu rozwoju zawodowego.

Pełna, regularnie aktualizowana lista polecanych przez nas książek (z opisami i wskazaniami „dla kogo”) poniżej:

Wykaz literatury fachowej – integracja sensoryczna oraz dziedziny pokrewne

Poniższe zestawienie obejmuje pozycje polsko- i obcojęzyczne wykorzystywane na studiach podyplomowych, kursach I i II stopnia, szkoleniach specjalistycznych oraz w codziennej praktyce terapeutycznej z zakresu integracji sensorycznej. Wykaz uporządkowano tematycznie – od pozycji klasycznych i podręczników akademickich, przez opracowania diagnostyczne i terapeutyczne, po publikacje dla rodziców i nauczycieli oraz najważniejsze tytuły obcojęzyczne.

I. Klasyka i fundamenty teoretyczne metody Ayres

• Ayres A.J., Dziecko a integracja sensoryczna, Wydawnictwo Harmonia Universalis, Gdańsk 2015 (wyd. 3 – 2018).
• Ayres A.J., Integracja sensoryczna a zaburzenia uczenia się, Wydawnictwo Harmonia Universalis, Gdańsk 2018. Harmonia
• Maas V.F., Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do teorii integracji sensorycznej, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2016.
• Maas V.F., Integracja sensoryczna a neuronauka – od narodzin do starości, Fundacja Innowacja / Wyższa Szkoła Społeczno-Ekonomiczna, Warszawa 2007.
• Przyrowski Z., Integracja sensoryczna. Teoria, diagnoza, terapia, Wydawnictwo Empis, Warszawa 2019 (wyd. 2 poprawione, dodruk 2021).
• Przyrowski Z., Integracja sensoryczna. Wprowadzenie do teorii, diagnozy i terapii, Wydawnictwo Empis, Warszawa 2012.

II. Polskie podręczniki i opracowania monograficzne

• Borkowska M., Integracja sensoryczna w rozwoju dziecka. Podstawy neurofizjologiczne, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2018.
• Borkowska M., Wagh K., Integracja sensoryczna na co dzień, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2010 (kolejne dodruki do 2022).
• Emich-Widera E., Palicka I., Przybyła O., Kazek B. (red. nauk.), Integracja sensoryczna a przetwarzanie sensoryczne. Podręcznik, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2024 (patronat Polskiego Towarzystwa Integracji Sensorycznej). IBUK Libra + 2
• Wieczór E., Szmalec J., Brzuzy G. (red. nauk.), Sensoryka i motoryka w rozwoju dziecka i uczeniu się w aspekcie terapii integracji sensorycznej, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2019. PWN Książnica
• Wieczór E., Szmalec J., Brzuzy G., Terapeutyczne zabawy w integracji sensorycznej, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2019.
• Szmalec J., Efektywność terapii integracji sensorycznej w usprawnianiu rozwoju ruchowego dzieci z opóźnieniami psychoruchowymi, Wydawnictwo Difin, Warszawa.
• Szmalec J., Metody terapeutyczne stosowane w pracy z dzieckiem z niepełnosprawnością intelektualną, Wydawnictwo Difin, Warszawa.
• Szmalec J., Terapie wspomagające nieharmonijny rozwój dziecka. Ćwiczenia, Wydawnictwo Difin, Warszawa.
• Charbicka M., Integracja sensoryczna przez cały rok, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2017.
• Borkowski G., Zaburzenia integracji sensorycznej u dziecka z zespołem Aspergera, Warszawska Firma Wydawnicza, Warszawa.
• Jodzis D., Dysfunkcje integracji sensorycznej a sprawność językowa dzieci w młodszym wieku szkolnym, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.

III. Diagnoza procesów integracji sensorycznej

• Polskie Stowarzyszenie Terapeutów Integracji Sensorycznej, Polskie Standaryzowane Testy Integracji Sensorycznej (PSTIS), Warszawa 2022.
• Wiśniewska M., Profil Sensoryczny Dziecka (PSD), Pracownia Testów Psychologicznych i Pedagogicznych, Gdańsk 2015.
• Kranowitz C., Sava D.I., Haber E., Balzer-Martin L., Koomar J., Szklut S., Integracja sensoryczna. Odpowiedzi na pytania zadawane przez nauczycieli. Formularze, listy kontrolne i praktyczne narzędzia dla nauczycieli i rodziców, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2014 (wyd. 2 – 2019; dodruk 2023).
• Arnwine B., Rozpoczynanie terapii integracji sensorycznej, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Mikler-Chwastek A., Sprawdzian rozwoju psychoruchowego niemowląt, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.

IV. Strategie terapeutyczne, dieta sensoryczna, programy aktywności

• Wiśniewska M., Codzienne programy aktywności sensorycznych (PAS) w ramach diety sensorycznej, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2023.
• Odowska-Szlachcic B., Metoda integracji sensorycznej we wspomaganiu rozwoju mowy u dzieci z uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Odowska-Szlachcic B., Terapia integracji sensorycznej. Zeszyt 1. Strategie terapeutyczne i ćwiczenia stymulujące układy: przedsionkowy, proprioceptywny i dotykowy, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk. Harmonia
• Odowska-Szlachcic B., Terapia integracji sensorycznej. Zeszyt 2. Strategie terapeutyczne i ćwiczenia stymulujące układy: słuchowy, wzrokowy, węchu i smaku oraz terapia światłem i kolorami, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Odowska-Szlachcic B., Integracja sensoryczna w autyzmie, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Odowska-Szlachcic B., Mierzejewska B., Wzrok i słuch – zmysły wiodące w uczeniu się w aspekcie integracji sensorycznej, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Kiesling U., Integracja sensoryczna w dialogu, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Sher B., Codzienne gry i zabawy dla dzieci z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Sher B., Gry i zabawy we wczesnej interwencji, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Sher B., 28 zabaw muzycznych, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Delaney T., 101 ćwiczeń, gier i zabaw dla dzieci z autyzmem, zespołem Aspergera i zaburzeniami integracji sensorycznej, Wydawnictwo Harmonia Universalis, Gdańsk 2016.
• Voss A., Zrozumieć sygnały sensoryczne dziecka, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Yack E., Aquilla P., Sutton S., Tworzenie więzi poprzez integrację sensoryczną, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Miller L., Dzieci w świecie doznań. Jak pomóc dzieciom z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego?, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Kuleczka-Raszewska M., Markowska D., Uczę się poprzez ruch. Program terapii dla dzieci autystycznych i z niepełnosprawnością sprzężoną, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.

V. Terapia ręki, motoryka mała i grafomotoryka

• Przyrowski Z., Terapia ręki w teorii integracji sensorycznej, Wydawnictwo Empis, Warszawa 2021. Kajkosz
• Przyrowski Z., Trenuj mózg poprzez ruch, Wydawnictwo Empis, Warszawa.
• Piotrowska-Madej K., Żychowicz A., SMART HAND MODEL. Diagnoza i terapia ręki u dzieci, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2017 (kolejne wyd. – 2023). Harmonia
• Borowska-Kociemba A., Krukowska M., Terapia ręki od A do Z. Połącz punkty, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2023.
• Wieczór E., Terapia ręki od A do Z. Obie rączki rysują, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Platt G., Pokonać dyspraksję. Prosty program ćwiczeń poprawiających umiejętności ruchowe w domu i w szkole, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.

VI. Integracja sensoryczna a rozwój mowy, słuch i komunikacja

• Kazek B., Wojciechowska J. (red.), Zmysły w komunikacji. Wszystkie zmysły prowadzą do mózgu, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2016.
• Kazek B., Wojciechowska J. (red.), Zmysły w komunikacji. Mowa i jej uwarunkowania, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2017.
• Odowska-Szlachcic B., Logopedia wieku rozwojowego. Diagnoza i terapia neurorozwojowa zaburzeń mowy, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2023.
• Odowska-Szlachcic B., Górka-Pik N., Strategie sensoryczne w jedzeniu i mówieniu, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2022.
• Borowiecka R., Dziecko w równowadze. Ćwiczenia równoważne i koordynacyjne stymulujące prawidłowy rozwój ruchowy, poznawczy i emocjonalny, Centrum Edukacji, Diagnozy i Terapii Psychologiczno-Pedagogicznej, Warszawa 2010. Wydawnictwocharaktery
• Borowiecka R., Uczę się z Mozartem. Program ćwiczeń i zabaw ruchowych przygotowujących ciało i umysł do skutecznego uczenia się, Centrum Edukacji, Diagnozy i Terapii Psychologiczno-Pedagogicznej, Warszawa. Wydawnictwocharaktery
• Kaczmarek B.B., Wojciechowska A. (red.), Autyzm i AAC. Alternatywne i wspomagające sposoby porozumiewania się w edukacji osób z autyzmem, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2015 (wyd. 2 – 2022).

VII. Wczesna interwencja, niemowlęta, rozwój psychoruchowy

• Charęzińska A., Szulc J., Sensoryczne niemowlę. Kompendium wiedzy o rozwoju dziecka od narodzin do 18. miesiąca życia, Wydawnictwo Mamania, Warszawa 2019 (wyd. 2 zaktualizowane – 2022). Mamania
• Charęzińska A., Sensoryka dla smyka. 30 rozwijających zabaw sensorycznych, Wydawnictwo Zielona Sowa, Warszawa 2020.
• Charęzińska A., Majewska O., Wierszyki masażyki i inne zabawy sensoryczne, Wydawnictwo Zielona Sowa, Warszawa 2022.
• Światowska A., Integracja sensoryczna. Przewodnik dla rodziców i opiekunów, Wydawnictwo Integra, Warszawa.
• Chrzan-Dętkoś M., Wcześniaki. Rozwój psychoruchowy w pierwszych latach życia, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Wasilewicz G., Zabawy słowno-ruchowe z niemowlakami, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Voormann Ch., Dandekar G., Masaż niemowląt, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Barańska M., Sensoryczny, piękny świat. Zabawy z wierszykami rozwijające integrację sensoryczną, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Borkowska M., Szwiling Z., Metoda NDT-Bobath. Poradnik dla rodziców, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa.
• Majewska J., Majewski A., Zarys psychomotoryki. Główne nurty psychomotorycznego wspierania rozwoju dzieci i młodzieży, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Goddard Blythe S., Harmonijny rozwój dziecka, Wydawnictwo Świat Książki, Warszawa 2006.
• Goddard Blythe S., Jak osiągać sukcesy w nauce. Uwaga, równowaga i koordynacja, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2011.
• Goddard Blythe S., Odruchy, uczenie się i zachowanie. Klucz do umysłu dziecka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2018.

VIII. Karmienie, jedzenie i funkcje pokarmowe

• Baj-Lieder M., Ulman-Bogusławska R. (red.), Trudności w karmieniu niemowląt i małych dzieci, czyli jedzenie to nie bułka z masłem, Wydawnictwo Pestka i Ogryzek, Warszawa 2021 (kolejne dodruki 2022–2023). Lubimyczytać
• Baj-Lieder M., Ulman-Bogusławska R. (red.), Karmienie małego dziecka – wieloaspektowość w terapii. Podejście interdyscyplinarne, Wydawnictwo Pestka i Ogryzek, Warszawa 2019. Journal of Finance and Financial Law
• Baj-Lieder M., Ulman-Bogusławska R., O rozwoju Mouthing, Wydawnictwo Pestka i Ogryzek, Warszawa 2020. Journal of Finance and Financial Law
• Baj-Lieder M., Ulman-Bogusławska R. (red.), Trudności w karmieniu niemowląt i małych dzieci z wyzwaniami rozwojowymi. Tom II, Wydawnictwo Pestka i Ogryzek, Warszawa.
• Borowska-Kociemba A., Baj-Lieder M., Kręć się, biegaj, baw się z nami, Wydawnictwo Pestka i Ogryzek, Warszawa 2019.
• Fernando N., Potock M., Mały smakosz. Jak wychować dziecko, by jadło chętnie i zdrowo, Wydawnictwo Biblioteka Troskliwych Rodziców, Warszawa.
• Gonzalez C., Moje dziecko nie chce jeść, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.
• Jackowska M., Spokojnie, to tylko rozszerzenie diety, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.
• Rapley G., Murkett T., Bobas lubi wybór BLW, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.

IX. Spektrum autyzmu, ADHD i zaburzenia neurorozwojowe a SI

• Bogdashina O., Trudności w percepcji sensorycznej w autyzmie i zespole Aspergera, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Ball J., Autyzm a wczesna interwencja. Rzeczowe pytania, życiowe odpowiedzi, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Grandin T., Starsze dziecko z autyzmem, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Grandin T., Autyzm. Przewodnik. 9 postaw wspierających rozwój dzieci w spektrum, Copernicus Center Press, Kraków.
• Grandin T., Stock Kranowitz C., Attwood T., Gray C., Autyzm w czasie pandemii, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Melillo R., Autyzm. Zapobieganie zaburzeniom ze spektrum autyzmu, ich diagnozowanie i terapia oraz zalecenia dla rodziców, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Wilde K., Startujemy z rozwojem mowy w autyzmie, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Edelson S., Botsford Johnson J., Zachowanie autoagresywne w autyzmie. Przyczyny i postępowanie, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Błeszyński J., Autyzm a niepełnosprawność intelektualna i opóźnienie w rozwoju, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Godwin Emmons P., McKendry Anderson L., Dzieci z zaburzeniami integracji sensorycznej. Zaburzenia rozwojowo-sensoryczne oraz edukacyjne występujące w ramach autyzmu, ADHD, trudności szkolnych oraz zaburzeń dwubiegunowych, Wydawnictwo Liber, Warszawa.
• Giers M., Zespół Williamsa, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Kamińska M., Zrozumieć dziecko z ADHD i pomóc mu, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Jerzak M., Kołakowski A., Jak pracować z dzieckiem z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej ADHD w szkole, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Sopot.

X. Publikacje dla rodziców, nauczycieli i pedagogów wczesnoszkolnych

• Biel L., Peske N., Jak wychować sensorycznego bystrzaka, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Biel L., Integracja sensoryczna. Skuteczne strategie w terapii dzieci i nastolatków, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2015.
• Bradway L., Albers Hill B., Jak wszechstronnie rozwinąć zdolności dziecka, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.
• Musiał M., Dobra relacja. Skrzynka z narzędziami dla współczesnej rodziny, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.
• Cohen L., Nie strach się bać, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.
• Gonzalez C., Mocno mnie przytul, Wydawnictwo Mamania, Warszawa.
• Stegemann T., Hitzeler M., Blotevogel M., Arteterapie dla dzieci i młodzieży, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk.

XI. Wybrane pozycje obcojęzyczne – fundamenty i aktualne opracowania

• Bundy A.C., Lane S.J. (Eds.), Sensory Integration: Theory and Practice, 3rd ed., F.A. Davis Company, Philadelphia 2019/2020. DOKUMEN.PUB
• Schaaf R.C., Mailloux Z., A Clinician’s Guide for Implementing Ayres Sensory Integration: Promoting Participation for Children with Autism, AOTA Press, Bethesda 2015. ResearchGate
• Roley S.S., Blanche E.I., Schaaf R.C. (Eds.), Understanding the Nature of Sensory Integration with Diverse Populations, Western Psychological Services, Los Angeles 2001.
• Parham L.D., Ecker C., Miller Kuhaneck H., Henry D.A., Glennon T.J., Sensory Processing Measure – Second Edition (SPM-2) Manual, Western Psychological Services, Los Angeles 2021.
• Dunn W., Sensory Profile 2 Manual, Pearson, San Antonio 2014.
• Dunn W., Living Sensationally: Understanding Your Senses, Jessica Kingsley Publishers, London 2008.
• O’Brien J.C., Kuhaneck H. (Eds.), Case-Smith’s Occupational Therapy for Children and Adolescents, 8th ed., Elsevier, St. Louis 2020.
• Miller Kuhaneck H., Watling R. (Eds.), Autism: A Comprehensive Occupational Therapy Approach, 3rd ed., AOTA Press, Bethesda 2010.
• Miller Kuhaneck H., Watling R., Spitzer S. (Eds.), Autism Across the Lifespan: A Comprehensive Occupational Therapy Approach, 4th ed., AOTA Press, Bethesda 2018.
• Watling R., Miller Kuhaneck H. i in., Occupational Therapy Practice Guidelines for Children and Youth Ages 5–21 Years, AOTA Press, Bethesda 2018.
• Williamson G.G., Anzalone M.E., Sensory Integration and Self-Regulation in Infants and Toddlers: Helping Very Young Children Interact with Their Environment, ZERO TO THREE Press, Washington 2001.
• Miller L.J., Sensational Kids: Hope and Help for Children with Sensory Processing Disorder (SPD), revised ed., TarcherPerigee / Penguin Random House, New York 2014.
• Kranowitz C.S., The Out-of-Sync Child: Recognizing and Coping with Sensory Processing Differences, 3rd ed., TarcherPerigee, New York 2022. AbeBooks
• Kranowitz C.S., The Out-of-Sync Child Has Fun, revised ed., TarcherPerigee, New York 2018.
• Kranowitz C.S., The Out-of-Sync Child Grows Up: Coping with Sensory Processing Disorder in the Adolescent and Young Adult Years, TarcherPerigee, New York 2016. PenguinRandomhouse.com
• Kranowitz C.S., Newman J., Growing an In-Sync Child, Penguin, New York 2010.
• Biel L., Peske N., Raising a Sensory Smart Child, revised ed., Penguin Books, New York 2018.
• Yack E., Aquilla P., Sutton S., Building Bridges Through Sensory Integration, 3rd ed., Sensory World, Arlington 2015.
• Isbell C., Isbell R., Sensory Integration: A Guide for Preschool Teachers, Gryphon House, Lewisville 2007.
• Mahler K.J., Interoception: The Eighth Sensory System, AAPC Publishing, Shawnee Mission 2017.
• Mahler K., The Interoception Curriculum: A Step-by-Step Guide to Developing Mindful Self-Regulation, wyd. autorskie, 2019.

XII. Czasopisma branżowe

Polskie:

• Integracja Sensoryczna – kwartalnik Polskiego Stowarzyszenia Terapeutów Integracji Sensorycznej (PSTIS).
• Integracja Sensoryczna w Praktyce – Forum Media Polska.

Międzynarodowe:

• American Journal of Occupational Therapy (AJOT).
• Australian Occupational Therapy Journal (AOTJ).
• British Journal of Occupational Therapy (BJOT).
• Frontiers in Integrative Neuroscience.
• OTJR: Occupation, Participation and Health.
• Physical & Occupational Therapy in Pediatrics.
• SIS Quarterly Practice Connections – Sensory Integration Special Interest Section, AOTA.

Najczęściej zadawane pytania

Od jakiej książki zacząć jako rodzic?

Najczęściej polecaną pozycją „na początek” jest „Nie-zgrane dziecko” Carol Stock Kranowitz — bardzo przystępna i pełna przykładów z życia. Jeśli czujesz się gotów na klasykę, sięgnij po „Dziecko a integracja sensoryczna” A. Jean Ayres.

Czy są polskie książki o SI dla profesjonalistów?

Jest kilka pozycji, ale fundamentalnym językiem literatury SI pozostaje angielski. Większość najnowszych podręczników, klasyfikacji i przeglądów badań ukazuje się po angielsku.

Czy warto czytać blogi i fora rodziców o SI?

Tak, ale ostrożnie. Wymiana doświadczeń z innymi rodzicami bywa cenna, ale konkretne strategie terapeutyczne warto konsultować z wykwalifikowanym terapeutą. Internet pełen jest porad opartych na pojedynczych doświadczeniach.

Źródła i materiały dla dociekliwych

• A. Jean Ayres — biografia (Encyclopædia Britannica)
• USC Chan Division — Ayres Sensory Integration
• Acuña i wsp. (2025) — przegląd badań nad skutecznością ASI

Artykuł opracowany przez zespół ekspertów Instytutu Integracji Sensorycznej. Ostatnia aktualizacja: maj 2026.